ABD’li savunma teknolojisi şirketi AEVEX ile dijital üretim platformu geliştiricisi Divergent Technologies, yeni nesil otonom bir hava platformunu tasarım aşamasından ölçeklenebilir üretime kadar ortak bir dijital mimari üzerinde geliştirmek için stratejik iş birliği başlattı.
2 Eylül 2026 tarihli açıklamaya göre iki şirket, AEVEX’in operasyonel olarak sahaya verilmiş insansız sistemlerdeki deneyimini Divergent’in DAPS adı verilen dijital üretim platformuyla bir araya getirecek. DAPS; yapay zeka destekli tasarım optimizasyonunu, katmanlı imalatı, robotik montajı ve model tabanlı sertifikasyon yaklaşımını tek bir üretim zincirinde topluyor.
İlk çalışmalar uyarlanabilir hava aracı gövde mimarileri, hızlı entegrasyon iş akışları ve dijital olarak tanımlanmış üretim yöntemleri üzerine yoğunlaşacak. Şirketler geliştirme süresini kısaltmayı, parça sayısını azaltmayı ve talep yükseldiğinde üretimin daha hızlı artırılabildiği bir yapı kurmayı hedefliyor.
Parça üretiminden platform mimarisine
Katmanlı imalat savunma havacılığında uzun süredir prototip, takım, yedek parça ve belirli uçuş bileşenleri için kullanılıyor. AEVEX-Divergent iş birliğinin farkı, AM’in bitmiş bir tasarıma sonradan eklenen bir imalat seçeneği olarak değil; platformun tasarım, montaj ve doğrulama mimarisinin başlangıç noktalarından biri olarak ele alınması.
Bu yaklaşım, yalnızca karmaşık bir parçayı basmayı değil, geleneksel olarak ayrı üretilip bağlanması gereken bileşenleri daha az sayıda yapıda birleştirmeyi amaçlıyor. Parça birleştirme; bağlantı elemanlarını, montaj operasyonlarını ve tedarik zincirindeki bağımlılıkları azaltabilir. Ancak kazanımın operasyonel sisteme taşınabilmesi için malzeme özelliklerinin, proses kayıtlarının, muayene verilerinin ve konfigürasyon değişikliklerinin aynı dijital kayıt zincirinde yönetilmesi gerekiyor.
AEVEX, dünya çapında binlerce insansız sistem teslim ettiğini; hızlı faydalı yük entegrasyonu, test ve geliştirmeden konuşlandırmaya geçiş konularında deneyim sahibi olduğunu belirtiyor. Divergent ise DAPS ile tasarım ile üretim arasındaki veri kopukluğunu azaltmayı ve aynı üretim altyapısında farklı yapıların daha hızlı devreye alınmasını hedefliyor.
Surge-ready üretim ne anlama geliyor?
Savunma üretiminde talep sabit ilerlemiyor. Acil operasyonel ihtiyaçlar, tehdit profilindeki değişimler veya tedarik zinciri kesintileri kısa sürede daha fazla platform ya da farklı bir konfigürasyon gerektirebiliyor. Şirketlerin “surge-ready” olarak tanımladığı model, fiziksel takım ve uzun hat dönüşümlerine olan bağımlılığı azaltarak kapasitenin daha hızlı yükseltilmesini amaçlıyor.
Dijital üretim aynı zamanda bir platformun sensör, faydalı yük veya görev gereksinimindeki değişikliklerin tasarım dosyasına ve üretim talimatlarına daha kısa sürede aktarılmasına imkan verebilir. Bununla birlikte açıklama, yeni hava platformunun teknik özelliklerini, üretim adedini, müşteri sözleşmesini veya hizmete giriş tarihini içermiyor. İş birliği bu aşamada bir geliştirme ve gösterim programı niteliğinde.
Drone üretiminde AM kullanımı genişliyor
Son dönemde savunma drone’larında katmanlı imalat; küçük parti bileşen üretiminin ötesine geçerek gövde yapıları, dağıtık üretim ve hızlı konfigürasyon değişikliği gibi başlıklarda daha görünür hale geldi. AEVEX ile Divergent’in çalışması bu eğilimi metal AM, robotik montaj ve model tabanlı doğrulamayı aynı üretim sistemi içinde ele almasıyla ileri taşıyor.
Programın gerçek etkisi, ilk prototiplerin ne kadar sürede ortaya çıktığı, parça sayısında ve montaj süresinde sağlanan azalma, üretim tekrar edilebilirliği ve sertifikasyon kanıtlarının nasıl oluşturulduğu görüldüğünde ölçülebilecek. Yine de iki şirketin duyurduğu çerçeve, yeni nesil insansız sistemlerde ürün tasarımı ile üretim altyapısının birlikte geliştirilmesine yönelik güçlü bir endüstriyel işaret sunuyor.